Thuis/Home

[FOR ENGLISH, SEE BELOW]

Thuis

Fenneke Wekker

18-12-2017

‘Wat neem je mee naar huis uit the Mid-West?’ vroeg iemand mij tijdens het afscheidsetentje in St. Louis. De vraag was zo groot, dat ik niet meteen kon antwoorden. Ik heb zoveel geleerd, ervaren en gezien. Hoe dat in één antwoord samen te vatten? ‘Dat je in Nederland absoluut de bodem kunt raken als je werkeloos wordt of ziek, maar dat die bodem lang niet zo diep is als hier.’ Mijn Amerikaanse vrienden knikten ongelovig: ‘Jullie moeten zo gelukkig zijn in Nederland…’

‘Nou,’ begon ik terug te krabbelen, ‘wij hebben ook onze problemen, hoor.’ Ik legde uit dat er in Nederland ook grote problemen zijn met schulden en armoede. Maar, moest ik toegeven, niet zoals in St. Louis waar vrijwel de hele zwarte gemeenschap arm is en nauwelijks een kans op werk heeft. 'In Nederland is toch ook nauwelijks racisme?’ vroeg iemand. ‘Nou, nationalistische radicalen hebben een paar weken geleden de snelweg geblokkeerd omdat ze vinden dat het hulpje van Sinterklaas een black face moet hebben,’ sputterde ik tegen. ‘Oh ja?! Black face? Dat is echt racistisch. Zijn er doden gevallen?’ ‘Nee, dat moest er nog bijkomen…,’ zei ik verschrikt, ‘maar er is laatst wel een dode gevallen door politiegeweld, en die agenten zijn vrijgesproken!’ ‘Wow. Komen er jaarlijks veel mensen om door politiegeweld?’ ‘Nee…,’ moest ik ook hier toegeven. De onderwerpen buitelden over elkaar heen. Alle Nederlandse problemen die ik op kon noemen vielen in het niet bij de omvang van de problemen in Amerika. En die problemen zie je het beste in the Mid-West, vertelden mijn vrienden; want dit is het échte Amerika, veel meer dan New York, Chicago of Los Angeles.

Toen ik na het etentje – en een warm afscheid – terug naar mijn appartement liep, viel het me opnieuw op dat je de problemen in St. Louis zo goed kunt zien. Ze liggen op straat, letterlijk. Arme, zieke mensen met gaten in hun kleren, zonder tanden, zonder eten; de Delmar Boulevard als zichtbare scheidslijn tussen het rijke ‘witte’ en het arme ‘zwarte’ deel van St. Louis. De diepe structurele en geïnstitutionaliseerde ongelijkheid ligt hier aan de oppervlakte. Amerika is nooit goed geweest voor zwarte, gekleurde, arme of zieke mensen, en dat zal niemand betwisten. Dit zorgt er ook voor, vermoed ik, dat het makkelijk is om over die problemen te praten met Amerikanen. Makkelijker dan in Nederland, waar ongelijkheid en racisme veel minder pregnant aanwezig zijn, maar ook moeilijker bespreekbaar; alsof we nog geen gezamenlijke taal hebben gevonden om onze structurele problemen aan te wijzen.

Een paar dagen later land ik veilig in een sneeuwwit Nederland. In Amsterdam vallen dikke vlokken, mijn kinderen dragen samen de net gekochte kerstboom en de oliebollenkraam wacht dampend op onze komst. ‘Het is een beetje een kerstfilm,’ denk ik bij mezelf, ‘maar geen Amerikaanse, want ik kan hier niet onderscheiden wie er arm is en wie niet…’. Eenmaal aan de warme chocolademelk in mijn keuken sla ik voor het eerst in 4 maanden een Nederlandse krant open. Het grote onderzoek van het SCP naar ‘de stand van Nederland’ wordt gepresenteerd onder de kop: ‘Nederlander is gelukkig’. En ik weet dat het waar is.


[ENGLISH]

Home

Fenneke Wekker

18-12-2017

"What are you taking home from the Mid-West ?" someone asked me during the farewell dinner in St. Louis. The question was too big to answer immediately. I have learned, experienced and seen so much, how to summarize that in one answer? “In the Netherlands you can definitely hit the bottom if you become unemployed or ill, but the bottom is not as deep as here.” My American friends nodded incredulously: "You must all be so happy in the Netherlands..."

"Well," I began to falter, "we have our problems, too." I explained that there are also major problems with debts and poverty in the Netherlands. But, I had to admit, not like in St. Louis where almost the entire black community is poor and barely has a chance to get a well-paid job. “I heard, there is hardly any racism in the Netherlands,” someone said. "Well, nationalist radicals blocked the highway a few weeks ago because they claim the servant of Santa Claus should have a black face," I sputtered. 'Oh really?! Black face? That is really racist. Have there been any deaths?" "Thank God, no...", I said, startled, "but a man died last summer because of police brutality, and those agents were acquitted!" "Wow. Do many people get killed by police violence?” “No, not that much...,” I had to admit here too. The topics started tumbling over each other. All Dutch problems that I could mention were nothing compared to those in America. “And you can see them better here than in New York, Chicago or Los Angeles,” my friends told me, “because this is the real America”.

When I walked back to my apartment after dinner - and a warm farewell - I noticed again how clearly you can see the problems in St. Louis. They are on the street, literally. Poor, sick people with holes in their clothes, without teeth, without food; the Delmar Boulevard as a visible divide between the rich 'white' and the poor 'black' part of St. Louis. The deep structural and institutionalized inequality lies on the surface here. America has never been a good place for black, colored, poor or sick people, and no one will dispute that. This also explains, I believe, why it is easy to talk about those problems with Americans. Easier than in the Netherlands, where inequality and racism are much less pregnant, but also much more difficult to discuss; as if we still lack a common language to point out our structural problems.

A few days later, I arrive safely in a snow-white Amsterdam. Snowflakes fall while my children carry the newly bought Christmas tree. The ‘oliebollenkraam’ already waits for our arrival. “It’s like a Christmas film,” I think to myself, “but not an American one, because I cannot distinguish here who is poor and who is not...”. When I’m drinking my hot chocolate in the kitchen, I open a Dutch newspaper for the first time in four months. The SCP's research into 'the state of the Netherlands' is presented under the headline: 'The Dutch are happy'. And I know it's true.

Mon, December 18th